هایپر تره بار | عدس

برای اطلاع از قیمت و سفارش محصول لطفا تماس بگیرید

عدس، مرجی

خانواده: پروانه آسا، حبوبات Fabaceae

اسم علمی:  .Lens culinaris Medic

اسم انگلیسی: Lentil,Cultivated lentil

خصوصیات گیاهی و پراکنش: جنس Icerns در ایران سه گونه گیاه علفی یکساله دارد که گونه ای از آن به عنوان عدس زراعت می گردد و L. cyanea و L. orientalis علاوه بر ایران در اروپای جنوب شرقی، اسیای جنوب غربی، شمال سوریه و جنوب روسیه نیز می رویند. عدس به صورت یک گیاه یکساله کوچک جثه نیمه افراشته است که بومی آسیای صغیر، هندو کش و ایران است و در نواحی سردسیر کشت می شود.

اندام مورد استفاده: دانه ها

خواص درمانی و مصارف: برگهای گیاه عدس تند و تلخ مزه می باشند. دانه های گیاه عدس شیرین و دارای ان خواص خنک کننده، قابض، اشتها آور و مدر (پیشاب آور) می باشند. تحقیقات پزشکی ثابت کرده است که دانه های گیاه عدس برای درمان ناراحتیهای کیسه صفرا، ناراحتی های مجاری ادراری (انسداد مجاری ادراری)، تومورها، اسهال خونی و ناراحتی های پوستی موثر می باشند. دانه های گیاه عدس لعاب دار (حاوی موسیلاژ) و دارای خواص مسهل و خون ساز هستند و برای درمان ناراحتی های چشمی، ناراحتی های قلبی، ناراحتی های سینه، التهاب سینه، برونشیت، ورم شکم (اب اوردن شکم) و ورم معده مفید می باشد. دانه های گیاه عدس همچنین برای درمان اختلالات دستگاه گوارش، سوءهاضمه، یبوست و سایر ناراحتی های روده مطرح می باشند. استعمال خمیر تهیه شده از دانه های گیاه عدس به صورت موضعی (جلدی) برای درمان زخم های عفونی مفید می باشد.

ترکیبات شیمیایی: دانه های عدس سرشار از ویتامین ب و پروتئین می باشند. پوست دانه های گیاه عدس حاوی و تریستین، لوتئولین، دی گلیکوزید دلفینیدین و دو ترکیب پرو آنتوسیانیدین می باشد. لپه های گیاه عدس حاوی کامفرول و ۷، ۴، ۳- تری هیدروکسی فلاون می باشند.

سطح زیر کشت

عدس به عنوان پنجمین حبوبات مهم دنیا بیشتر در نواحی نیمه‌خشک به ویژه در شبه‌قاره هند و نواحی خشک خاورمیانه کشت می‌شود. به لحاظ جهانی سطح زیرکشت آن ۸/۳ میلیون هکتار با تولید ۲/۳ میلیون تن و عملکرد متوسط ۸۷۰ کیلوگرم در هکتار می‌باشد. تولید جهانی عدس طی دو دهه۹ گذشته بیش از ۱۰۰% افزایش یافته است. این افزایش چشمگیر ناشی از ۴۷/۱ میلیون هکتار افزایش سطح زیرکشت و ۲۳۴ کیلوگرم افزایش عملکرد متوسط این محصول می‌باشد.

افزایش عمده بیشتر در کشورهای توسعه‌یافته رخ داده است. به طوری که سطح زیرکشت و تولید به ترتیب از ۲۴/۰ میلیون هکتار و ۲۱/۰ میلیون تن در سال ۸۲-۱۹۸۰ به ۸۵/۰ میلیون هکتار و ۹۳/۰ میلیون تن در سال ۲۰۰۴-۲۰۰۲ به میزان چندین برابر افزوده شده است. در حال حاضر سهم کشورهای توسعه‌یافته از تولید جهانی ۲۹% است که بسیار بیشتر از مقدار ۱۴% در سال‌های ۸۲-۱۹۸۰ می‌باشد که دلیل عمده آن را می‌توان به افزایش هر دو عامل سطح زیرکشت و عملکرد در این کشورها نسبت داد.

نکته قابل توجه دیگر، افزایش قریب به ۱۰۰% تولیدن در قاره آسیا است که به دلیل ازدیاد حدود ۵۰% سطح زیرکشت و ۳۳% عملکرد حادث شده است. از میان ۵۱ کشور که به کشت‌وکار عدس می‌پردازند اخیراً کانادا به عنوان بزرگ‌ترین تولیدکننده این محصول ظاهر شده است و پس از آن نیز کشورهای هندوستان، ترکیه، استرالیا، نپال، بنگلادش، سوریه و ایران قرار دارند. این کشورها تا ۸۷% تولید جهانی را به خود اختصاص داده‌اند.

هم‌اکنون سطح زیرکشت عدس در ایران بالغ بر ۲۴۰ هزار هکتار است که در میان کشورهای جهان چهاردهمین رتبه را به خود اختصاص داده است. طی دو دهه گذشته سطح زیرکشت این محصول در کشور ۴ برابر افزایش نشان داده است ولی افزایش تولید آن در کشور چیزی بیش از دو برابر بوده است (جدول ۲) که دلیل عدم تناسب بین افزایش تولید و سطح زیرکشت، کاهش عملکرد از ۷۶۶ به ۴۹۴ کیلوگرم در هکتار می‌باشد.

سطح زیرکشت عدس در کشور حدود یک‌سوم نخود می‌باشد و این دو محصول ۸۷%  سطح زیرکشت حبوبات در کشور را شامل می‌شوند. ۹۲% سطح زیرکشت عدس در ایران در شرایط دیم کشت می‌شود و همان دلایلی که در مورد نخود در قسمت قبلی ذکر شد از جمله عوامل دخیل در پایین بودن عملکرد این گیاه نسبت به متوسط عملکرد جهانی است.